Πέμπτη, 22 Σεπτεμβρίου 2011

Τομάς Γκαρίδο Καναμπάλ


Τομάς Γκαρίδο Καναμπάλ (Tomás Garrido Canabal, Playas de Catazajá, Chiapas, 20 Σεπτεμβρίου 1891 - Los Angeles, California, 8 Απριλίου 1943). Μεξικανός πολιτικός και επαναστάτης, χαρισματικός λαϊκός ηγέτης, αντικληρικαλιστής, σοσιαλιστής και κοινωνικός αναμορφωτής, επί σειρά ετών κυβερνήτης της επαρχίας του Ταμπάσκο, αποκαλούμενος και «Κόκκινος Τοξότης» («El Sagitario Rojo»). 

ΠΡΩΤΑ ΧΡΟΝΙΑ

Γεννήθηκε από τους εύπορους γαιοκτήμονες Πίο Γκαρίδο Λακρουά(Pio Garrido Lacroix) και Χοσέφα Καναμπάλ Μπράουν (Josefa Canabal Brown), στην «hacienda» του πατέρα της Χοσέφας στο Πλάγιας ντε Καταζάχα της επαρχίας Τσιάπας (Chiapas) του Μεξικού, στις 20 Σεπτεμβρίου 1891.
Μορφώθηκε σε ιδιωτικά σχολεία στην Βιλαερμόσα (Villahermosa, τότε San Juan Bautista de la Villa Hermosa) της επαρχίας του Ταμπάσκο (Tabasco) και την Βερακρούζ (Veracruz) και εν συνεχεία αποφοίτησε από την νομική Σχολή της επαρχίας του Καμπέτσε (Campeche). Ως φοιτητής γνώρισε την Ντολόρες Λιοβέρα Σόσα (Dolores Llovera Sosa), θυγατέρα μιας επιφανούς οικογένειας του Καμπέτσε, την οποία νυμφεύθηκε το 1915 και απέκτησε μαζί της τρία τέκνα, τους Mayitzá Drusso, Soy La Libertad και Lenin Garrido Llovera.
Πολιτικοποιήθηκε από πολύ νωρίς, και ήδη το 1906, σε ηλικία μόλις 15 ετών, ενώ σπούδαζε στο δημόσιο εκπαιδευτήριο «Juárez Institute» της Βιλαερμόσα, συμμετείχε στις φοιτητικές διαδηλώσεις κατά του τότε κυβερνήτη του Ταμπάσκο στρατηγού Μπαντάλα (Abraham Bandala Patiño, 1838 - 1916). Το 1912 ενώ ήδη σπούδαζε στο Καμπέτσε, προσχώρησε τις εκεί ριζοσπαστικές φοιτητικές κινήσεις.

ΜΕΞΙΚΑΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ
Τα μεσαία και τελευταία χρόνια της Μεξικανικής Επανάστασης (La Revolución Mexicana, 1910 - 1920), ο νεαρός δικηγόρος ανέλαβε κάποιες δικαστικές θέσεις (στην Βιλαερμόσα και την Πουέμπλα), αλλά και διάφορες πολιτικές θέσεις, αρχικά to 1915 στην υπό τον αντι-κληρικαλιστή Σαλβαδόρ Αλβαράδο (Salvador Alvarado Rubio, 1880 - 1924) τοπική κυβέρνηση του Γιουκατάν (Yukatan) και ένα συνεχεία, το 1916 στην υπό τον Φραντσίσκο Μιούγικα (Francisco J. Múgica Velázquez, 1884 - 1954) τοπική κυβέρνηση του Ταμπάσκο, όταν η πρωτεύουσά του μετονομάστηκε από «Βιλαερμόσα  του Αγίου Ιωάννη Βαπτιστή» σε απλώς «Βιλαερμόσα».
Από τις αλλαγές που επιχείρησε η κυβέρνηση Μιούγικα, ο Γκαρίδο επηρεάστηκε περισσότερο από τις μετατροπές των εκκλησιών σε δημόσια σχολεία και την παλλαϊκή συμμετοχή στην κατασκευή δρόμων. Ήδη από το 1914 υποστήριζε πολιτικά τον μελλοντικό (το 1921) πρόεδρο Αλβάρο Ομπρεγόν (Álvaro Obregón Salido, 1880 - 1928), που έχοντας μόλις ανατρέψει τον δικτάτορα Βικτοριάνο Χουέρτα (José Victoriano Huerta Márquez, 1850 – 1916), σφράγιζε εκκλησίες και φυλάκιζε κληρικούς λόγω της συνεργασίας τους με τον δικτάτορα. Το 1917 προσχώρησε στο άρτι ιδρυθέν από τον Eligio Hidalgo Álvarez «Ριζοσπαστικό Ταμπασκενικό Κόμμα» («Partido Radical Tabasqueño», PRT) και από τον Αύγουστο έως τον Νοέμβριο του 1919, σε ηλικία μόλις 28 ετών, θήτευσε προσωρινός κυβερνήτης του Ταμπάσκο και εν συνεχεία γενικός γραμματέας της κυβέρνησης.

 

ΚΥΒΕΡΝΗΤΗΣ ΤΟΥ ΤΑΜΠΑΣΚΟ

Αφοσιωμένος «obregonista», ο Γκαρίδο θήτευσε από τον Νοέμβριο του 1920 κανονικός κυβερνήτης της επαρχίας του Ταμπάσκο, από τον Ιανουάριο του 1923 μάλιστα εκλεγμένος στο νέο συνταγματικό πλαίσιο του Μεξικού, ως υποψήφιος του «Ριζοσπαστικού Ταμπασκενικού Κόμματος» για την θητεία 1923 - 1926, αλλά ανατράπηκε το 1924 από τους στασιαστές κατά του προέδρου Ομπρεγόν, των οποίων ηγείτο ο Αδόλφος ντε λα Χουέρτα (Felipe Adolfo de la Huerta Marcor, 1881 – 1955). Μετά την καταστολή της στάσης του Χουέρτα, την επιστροφή του στην θέση του κυβερνήτη και την ληξη της θητείας του, ανέλαβε νέος κυβερνήτης ο αφοσιωμένος οπαδός του Κρουζ (Ausencia C. Cruz). Από το 1926 ο Γκαρίδο ασκούσε πολιτική δράση ως σοσιαλιστής, όντας πρόεδρος μάλιστα της οργάνωσης «Liga Central de Resistencia». Μετά την λήξη της θητείας του Κρουζ, επέστρεψε στην θέση του κυβερνήτη από τον Ιανουάριο του 1931 έως τον Δεκέμβριο του 1934.
Στην περίπου μιάμιση δεκαετία της παντοδυναμίας του στο Ταμπάσκο, ο Γκαρίδο, που είχε την ικανότητα να πείθει και να συσπειρώνει εύκολα γύρω του τους ανθρώπους που χρειαζόταν, αφιέρωσε την περισσότερη ενέργειά του στην ανόρθωση του μορφωτικού επιπέδου του λαού, ιδίως των νέων ανθρώπων, και στην καταδίωξη του φανατισμού και σκοταδισμού που έσπερνε η Εκκλησία, ενώ παράλληλα φρόντισε για την συνδικαλιστική οργάνωση όλων των σπουδαστών και των εργατών, την βελτίωση των στεγαστικών συνθηκών και των συγκοινωνιών, την χειραφέτηση των γυναικών (στις οποίες έδωσε δικαίωμα ψήφου το 1934) και την βελτίωση του όλου οικονομικού επιπέδου του λαού μέσα από μια σειρά αγροτικών και κοινωνικών αλλαγών. Στην προσπάθειά του για ουσιαστική πρόοδο στο Ταμπάσκο, τόλμησε μάλιστα το 1925 να εκδώσει τον «Νόμο των Δρόμων» («Ley Vial»), σύμφωνα με τον οποίο κάθε χρονιά όλοι οι άνδρες από 18 έως 50 ετών έπρεπε να αφιερώσουν 12 ώρες εργασίας στην επέκταση του οδικού δικτύου του κρατιδίου. Δικαιολογημένα λοιπόν ο πολιτικός Λόπεζ Ομπραδόρ (Andrés Manuel López Obrador, 1952 - ) θα αποκαλέσει αργότερα (1995) το «γκαριδιστικό» Ταμπάσκο «πολιτική Μέκκα του Μεξικού».

ΑΝΤΙ-ΚΛΗΡΙΚΑΛΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ
Το αντικληρικαλιστικό έργο του στο Ταμπάσκο, το οποίο η κεντρική κυβέρνηση του Μεξικού χαιρέτησε τότε ως «Εργαστήρι της Επανάστασης» («El laboratorio de la Revolución»), έμεινε ιστορικό, αφού κατόρθωσε να καταστρέψει πλήρως την οργανωτική δομή των θεοκρατών και να κλείσει όλους τους λατρευτικούς τους χώρους. Η «Αντιθρησκευτική Εκστρατεία» («La Campaña Antirreligiosa») ξεκίνησε το 1928 ενώ ήταν ακόμη κυβερνήτης ο Κρουζ, με πλήρη θεωρητική υποστήριξη από τον Γκαρίδο που τόνιζε ότι, για τον λαό, ο δρόμος προς την ελευθερία περνάει υποχρεωτικά μέσα από την καταστροφή του Χριστιανισμού και του αλκοόλ: «πώς είναι δυνατόν ένας άνθρωπος με υγιή κρίση να μελετήσει Ιστορία και να μην φθάσει στο συμπέρασμα ότι η θρησκεία και το αλκοόλ υπήρξαν οι μεγαλύτερες πληγές της ανθρωπότητας;». Ως προεόρτιο, δύο χρόνια πριν (1926) είχε εκδώσει νόμο, ο οποίος, καθώς απαγόρευε στους ανύπαντρους χριστιανούς κληρικούς να ιερουργούν, υποχρέωσε το 1927 τον ιησουϊτη (6ο) επίσκοπο του Ταμπάσκο και μετέπειτα (36ο) αρχιεπίσκοπο Μεξικού Πασκουάλ Ντίας (Pascual Díaz y Barreto, 1876 – 1936) να εγκαταλείψει εσπευσμένα το «κρατίδιο των ιακωβίνων».
Στα πλαίσια της «Αντιθρησκευτικής Εκστρατείας», από το 1928 έως και το 1934 ο Τομάς Γκαρίδο, σφράγισε όλες τις εκκλησίες εκτός από δύο, ίδρυσε δεκάδες νέα σχολεία, αφαίρεσε τους σταυρούς από τα νεκροταφεία, απέλασε όλους τους κληρικούς, απαγόρευσε τις νηστείες, συντόνισε οργανωμένες ομάδες νέων σε έναν απηνή πόλεμο κατά της θρησκοληψίας και του αλκοόλ, διοργάνωσε σεμινάρια «απο-φανατισμού» και γνωριμίας του λαού με τον ορθολογισμό και την επιστήμη, και απαγόρευσε ακόμη και τον χαιρετισμό «adiós» που παρέπεμπε στον Θεό.


ΠΗΓΗ: Βλάσης Γ. Ρασσιάς    

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου